Παιδιά και Κοιλιοκάκη ή Δυσανεξία στη Γλουτένη. Συμπτώματα & Θεραπεία

Γράφει για το mymommy ο Διονύσης Παπαδάτος – Παιδίατρος

 
Η κοιλιοκάκη είναι μια χρόνια πάθηση του εντέρου, η οποία οφείλεται σε αντίδραση του οργανισμού στη γλουτένη, μια πρωτεϊνη που περιέχεται στο σιτάρι, τη σίκαλη και το κριθάρι. Είναι αυτοάνοση νόσος με την έννοια ότι τα προϊόντα που περιέχουν γλουτένη πυροδοτούν ανοσολογικούς μηχανισμούς που προκαλούν χρόνια φλεγμονή του λεπτού εντέρου, με αποτέλεσμα να μην γίνεται σωστά η απορρόφηση των θρεπτικών ουσιών.
 
Πρόκειται για συχνή νόσο, καθώς  1 στα 100 άτομα πάσχουν από αυτή. Η αιτιολογία της δεν είναι σαφής, καθώς ενοχοποιούνται περιβαλλοντικοί και ιογενείς παράγοντες, ο χρόνος εισαγωγής και η ποσότητα των στερεών τροφών που περιέχουν γλουτένη κατά την βρεφική ηλικία, ενώ προστατευτικό ρόλο φαίνεται ότι διαδραματίζει ο θηλασμός. Οι πάσχοντες επίσης έχουν γενετική προδιάθεση, αφού έχουν εντοπιστεί συγκεκριμένα γονίδια που ευθύνονται για την εκδήλωση της νόσου, ενώ αυξημένη συχνότητα της πάθησης έχουν και οι συγγενείς ασθενών με κοιλιοκάκη.
 
Ενδεικτική της αυτοάνοσης φύσης της κοιλιοκάκης είναι η μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισής της σε άτομα που πάσχουν από άλλες αυτοάνοσες παθήσεις, όπως σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1, αυτοάνοση θυροειδίτιδα, αυτοάνοση ηπατίτιδα, νόσο Addison κ.α. 
 
Τα συμπτώματα της νόσου μπορούν να εμφανιστούν σε οποιαδήποτε ηλικία μετά την εισαγωγή τροφών που περιέχουν γλουτένη στη διατροφή (φαρίν λακτέ, σιτάλευρο, ζυμαρικά, μπισκοτόκρεμα), αλλά οι συνηθέστερες ηλικίες είναι μεταξύ 6 και 24 μηνών. Μειωμένη πρόσληψη βάρους ή και απώλεια βάρους, χρόνια διάρροια και σπανιότερα δυσκοιλιότητα, εμετοί, μετεωρισμός (διόγκωση) κοιλιάς, κοιλιακά άλγη και ευερεθιστότητα είναι πολύ συχνά συμπτώματα. 
 
Συχνό φαινόμενο αποτελούν οι ασθενείς χωρίς τα « κλασσικά » συμπτώματα της κοιλιοκάκης που παραμένουν αδιάγνωστοι επί σειρά ετών με αποτέλεσμα να εμφανίζουν απευθείας εξωεντερικές εκδηλώσεις και μακροπρόθεσμες επιπλοκές της νόσου. Οι πιο συχνές από αυτές είναι σιδηροπενική αναιμία, οστεοπώρωση, χαμηλό ανάστημα, ενδοκρινοπάθειες, αρθρίτιδα, επιληψία, περιφερική νευροπάθεια, καρδιομυοπάθεια, χρόνια νόσος των πνευμόνων, οδοντικές βλάβες, αφθώδης στοματίτιδα, αλωπεκία και λέμφωμα του εντέρου. Οι περισσότερες από αυτές τις εκδηλώσεις οφείλονται σε μειωμένη απορρόφηση βιταμινών, σιδήρου και ιχνοστοιχείων, καθώς και σε διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος, λόγω της χρόνιας εντερικής φλεγμονής.
 
Πολλές φορές στο πλαίσιο ελέγχου συγγενών 1ου βαθμού πασχόντων με κοιλιοκάκη διαπιστώνεται προδιάθεση των ατόμων αυτών (θετικά αντισώματα), χωρίς όμως βλάβη του εντερικού βλεννογόνου. Αυτές οι περιπτώσεις πρέπει να παρακολουθούνται στενά, διότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να αναπτύξουν στο μέλλον ενεργό νόσο. 
 
Η διάγνωση της νόσου γίνεται με την ανίχνευση ειδικών αντισωμάτων (έναντι της ιστικής τρανσγλουταμινάσης-tTG και του ενδομυϊου-ΕΜΑ) και με βιοψία εντέρου, όπου φαίνονται οι χαρακτηριστικές αλλοιώσεις του εντερικού βλεννογόνου. Ο στόχος των ορολογικών εξετάσεων (αντισώματα) είναι ο εντοπισμός των συμπτωματικών ασθενών που χρειάζονται βιοψία εντέρου, η ανίχνευση των παιδιών χωρίς συμπτώματα από τις ομάδες υψηλού κινδύνου, καθώς η παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας της θεραπείας.
Η θεραπεία της κοιλιοκάκης συνίσταται σε δίαιτα χωρίς γλουτένη εφ’ όρου ζωής. Επειδή η γλουτένη είναι « κρυμμένη » σε πολλά τρόφιμα, οι κατασκευαστές είναι υποχρεωμένοι να αναγράφουν στις ετικέτες αν αυτά είναι ελεύθερα γλουτένης ή όχι. Μόνο η αναγραφή στην ετικέτα ότι το προϊόν είναι ελεύθερο γλουτένης εξασφαλίζει τον ασθενή. 
Κάποια τρόφιμα που απαγορεύονται είναι αυτά που περιέχουν αλεύρι (ψωμί, φρυγανιές, μπισκότα, πίτσες), αλλαντικά, κονσέρβες, καρυκεύματα, ζυμαρικά, αλκοολούχα ποτά κ.α. Επιτρέπεται η κατανάλωση λαχανικών, κρεάτων, ψαριών, πουλερικών, γαλακτοκομικών, καλαμποκιού, ρυζιού και όλων των προϊόντων που είναι ελεύθερα γλουτένης και πωλούνται σε φαρμακεία και σε ειδικά καταστήματα. 
Τα παιδιά με κοιλιοκάκη μπορούν να καταναλώνουν βρώμη, επειδή όμως τα προϊόντα βρώμης μπορεί να έχουν επιμολυνθεί κατά την επεξεργασία με ίχνη από άλλα συστατικά που περιέχουν γλουτένη (π.χ σιτάρι), καλό είναι να αγοράζονται μόνο  προϊόντα βρώμης που αναγράφουν ξεκάθαρα ότι είναι ελεύθερα γλουτένης, και αυτό να γίνεται όταν τα συμπτώματα της νόσου έχουν υφεθεί.
 
Η τήρηση της δίαιτας πρέπει να είναι αυστηρή και μόνιμη με στόχο την αποκατάσταση των βλαβών του εντέρου, την αποκατάσταση των ελλείψεων σε θρεπτικές ουσίες, βιταμίνες, μέταλλα και ιχνοστοιχεία, την ανάκτηση του βάρους και ύψους σε φυσιολογικά επίπεδα και την μείωση του κίνδυνου για εμφάνιση άλλων αυτοάνοσων νοσημάτων και κακοηθειών.
 
Από τη στιγμή που θα ξεκινήσει η δίαιτα τα συμπτώματα υποχωρούν σε 1-2 εβδομάδες και οι εντερικές βλάβες σε 6-12 μήνες. Η παρακολούθηση των παιδιών με κοιλιοκάκη γίνεται με μέτρηση των αντισωμάτων τουλάχιστον 6 μήνες μετά την έναρξη της δίαιτας. Εξαφάνιση των συμπτωμάτων και αρνητικοποίηση των αντισωμάτων σημαίνει συμμόρφωση με τη θεραπεία. Σε αυτή την περίπτωση  δεν χρειάζεται επαναληπτική βιοψία, παρά μόνο όταν τα συμπτώματα δεν υποχωρούν ή τα αντισώματα παραμένουν υψηλά.
 
Συμπερασματικά, η κοιλιοκάκη είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος με πολύπαραγοντική  αιτιολογία η οποία διαγιγνώσκεται στην παιδική ηλικία. Οι πάσχοντες μπορούν να ζουν μια απόλυτα φυσιολογική ζωή, αρκεί να ακολουθούν αυστηρά τη δίαιτα με προϊόντα χωρίς γλουτένη.
Διονύσης Παπαδάτος
Παιδίατρος – Συνεργάτης Παίδων ΜΗΤΕΡΑ
Υμηττού 4-6, Χολαργός



****(σε περίπτωση αναδημοσίευσης – αναπαραγωγής οποιουδήποτε  άρθρου επιβάλλεται η χρήση του συνδέσμου της σελίδας του άρθρου ως πηγή)  
melioannou_327qfdgx

Άρθρα που απασχολούν όλη την οικογένεια , συνταγές, διατροφή, επικαιρότητα, υγεία, ιστορίες μαμάδων, ψυχολογία, φροντίδα παιδιού και μωρό, θηλασμός και εγκυμοσύνη.

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΧΟΛΙΑ

ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

ΤΟ EMAIL ΣΟΥ ΔΕΝ ΘΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΕΙ

Mymommy.gr
Η αγαπημένη συντροφιά της κάθε Μανούλας. Άρθρα που απασχολούν όλη την οικογένεια , συνταγές, διατροφή, επικαιρότητα, υγεία, ιστορίες μαμάδων, ψυχολογία, φροντίδα παιδιού και μωρό, θηλασμός και εγκυμοσύνη.

Το mymommy.gr απευθύνεται στη νέα μαμά και τη σύγχρονη γυναίκα γιατί τα παιδιά μας είναι ο θησαυρός μας και η πηγή έμπνευσης μας !

FOLLOW US ON